Begin op papier
Een lege garage nodigt uit om meteen iets te kopen. Een werkbank, een paar kasten, een gereedschapswand: binnen een maand staat alles vol. Een jaar later blijkt het stopcontact achter de kast te zitten en kan de auto er niet meer in. Wie een avond met een rolmaat en een stuk papier besteedt, voorkomt dat.
Teken de ruimte op schaal. Zet erop waar de deuren zitten en hoe ze opendraaien, waar ramen, de meterkast en bestaande stopcontacten zitten, en waar leidingen of een cv-ketel hangen. Meet ook de hoogte, en die van balken en lampen. Teken dan de auto erin, met de portieren open, als die in de garage moet blijven.
Daarna verdeel je de ruimte in zones. Een plek voor werk aan de auto of motor, meestal in het midden. Een plek voor de werkbank, langs een wand met licht. En een plek voor wat stof of lawaai maakt: zagen, slijpen, schuren, en de compressor. Zet die laatste zo ver mogelijk van de werkbank waar je fijn werk doet.
Vloer, muren en vocht
De vloer is het eerste wat je aanpakt, want later staat er alles op. Een kale betonvloer stoft en neemt olie op. Een coating of verf voor garagevloeren maakt schoonvegen makkelijker en houdt vlekken tegen. Dat doe je zolang de ruimte nog leeg is. Rubberen tegels of matten bij de werkbank sparen je knieën en je rug, en een gevallen onderdeel overleeft ze vaker.
Kijk ook naar vocht. Een koude, vochtige schuur laat gereedschap roesten en papier krom trekken. Isoleren, de kieren dichtmaken en af en toe luchten helpt al veel. Verwarm je de ruimte, dan werk je in de winter prettiger, maar zonder ventilatie wordt het vocht er niet minder van.
Ga je lassen, reken dan op afzuiging. Volgens het Arboportaal irriteert lasrook de luchtwegen en kan hij op lange termijn de kans op longkanker verhogen. Als maatregel noemt het onder meer het afzuigen van de rook. Hou daar bij de indeling een plek voor vrij, bij een buitenmuur of een raam.
Licht: algemeen en op de werkplek
Een garage heeft vaak één lamp in het midden, en daarmee werk je in je eigen schaduw. Je hebt twee soorten licht nodig. Algemeen licht aan het plafond, verdeeld over de ruimte, zodat je overal ziet waar je loopt. En werklicht op de plekken waar je echt werkt: boven de werkbank, en een looplamp of hoofdlamp voor onder de auto.
Hang de plafondlampen niet recht boven de plek waar straks een auto of hefbrug komt. Daar ga je ze raken, of staan ze in de weg. Een lamp aan de wand boven de werkbank, iets voor je hoofd, geeft licht zonder schaduw op je werk.
Stroom: tel wat je tegelijk gebruikt
Stroom is het moeilijkst te veranderen als de werkplaats eenmaal ingericht is. Maak dus een lijstje van wat er tegelijk aan staat: de verlichting, een lader, een slijper, een stofzuiger, de compressor, misschien een lasapparaat. Machines met een motor trekken bij het aanslaan meer dan wanneer ze draaien, en een compressor slaat aan wanneer hij wil.
Kijk in de meterkast welke groep naar de garage loopt en wat er verder op zit. Zit de garage op dezelfde groep als de wasmachine, dan slaat de automaat vroeg of laat af. Wij zouden een elektricien vragen om een eigen groep naar de garage te leggen, met genoeg wandcontactdozen bij de werkbank en langs de wanden. Heb je of wil je zware machines, vraag dan ook naar krachtstroom. Dat is nu een klus, en later een verbouwing.
Te weinig stopcontacten betekent verlengkabels over de vloer. Volgens de brandweer kan een kabelhaspel die opgerold blijft warm worden; rol hem dus helemaal uit, en sluit grote stroomverbruikers liever rechtstreeks op een stopcontact aan. Wat dat betekent voor haspels en kabels, staat bij de werkplaats inrichting.
Perslucht: slang of vaste leiding
Komt er een compressor, bedenk dan nu waar hij staat. Hij maakt lawaai en slaat onverwacht aan, dus liever in een hoek of een aparte ruimte dan naast de werkbank. Hij heeft ook een eigen stopcontact nodig: de handleiding van een compressorfabrikant raadt aan om afstand met een langere luchtslang te overbruggen en niet met een verlengkabel.
Voor een kleine garage is een slang aan een haspel genoeg. In een grotere werkplaats is een vaste luchtleiding langs de wand prettiger: een paar tappunten op de plekken waar je werkt, met een vochtafscheider erbij. Die leg je voordat de kasten tegen de muur staan. Hoe groot de compressor moet zijn, lees je in ons artikel over een compressor kiezen.
Opbergen en de werkbank
Pas als de schil klaar is, komt het meubilair. Twee dingen zouden wij vooraf beslissen.
De eerste is: losse stukken of een systeem. Een werkplaatsmodule combineert werkbank, kasten en een wand die op elkaar passen. Dat is snel en het ziet er rustig uit, maar je legt de maten van je werkplaats dan in één keer vast. Losse stukken groeien mee en zijn makkelijker te verplaatsen, maar worden sneller een allegaartje.
De tweede is de plek van de werkbank. Die staat het langst op dezelfde plek, dus geef hem de beste: bij het raam, bij de stopcontacten, met ruimte erachter. De arbocatalogus van Stigas legt de werkhoogte voor staand werk 10 tot 40 centimeter onder je ellebogen, afhankelijk van het werk. Hoe je die hoogte bepaalt en welk blad bij je werk past, lees je bij de werkbanken.
In welke volgorde je koopt
Je hoeft niet alles tegelijk. Wij zouden het in drie rondes doen. Eerst wat de ruimte bruikbaar maakt: de vloer, het licht en de stroom. Spannende aankopen zijn het niet, en toch hangt alles wat erna komt ervan af.
Dan de werkbank en het opbergen voor wat je al hebt. Koop opbergen voor het gereedschap dat er ligt, niet voor wat je misschien gaat kopen. Een wand met haken en een kast met laden gaan lang mee.
Als laatste het grotere gereedschap, en dan voor de klus die je het vaakst doet. Werk je vooral aan de auto, dan is dat iets om hem veilig omhoog te zetten; wat daar bij hoort, staat bij de garage-uitrusting. Werk je vooral aan de bank, dan is dat een bankschroef of een kolomboor. Een compressor, een lasapparaat of een hefbrug koop je pas als je zeker weet dat je ze gebruikt. De stroom en de ruimte moeten er dan ook klaar voor zijn. Of een brug in je garage past, lees je in hefbrug in je garage.
Hobby of vak
Een hobbygarage bij huis moet vaak meer dan alleen werkplaats zijn. De auto moet erin, de fietsen ook, en de kerstversiering ligt op de bovenste plank. Dan werk je langs één wand en hou je het midden vrij. Klap of rol weg wat je niet elke dag nodig hebt. Een werkbank aan de muur, een wand met gereedschap en een kast eronder: daar kom je ver mee.
Werk je in de garage voor je beroep, dan kijk je anders. Daar telt tijd. Alles heeft een vaste plek, de werkbank is zwaarder, en de stroom en de luchtleiding liggen op de plekken waar je werkt. Heb je personeel, dan moet je arbeidsmiddelen als een hefbrug of takel volgens het Arbobesluit laten keuren.
Veelgestelde vragen
Kan ik zelf stopcontacten bijplaatsen?
Een nieuwe groep of een kabel naar de garage laat je door een elektricien aanleggen. Die kijkt ook of de beveiliging in de meterkast past bij wat je gaat aansluiten.
Hoe hou ik de garage warm?
Begin met isoleren en kieren dichten, vooral bij de garagedeur. Verwarm daarna liever de plek waar je werkt dan de hele ruimte.
Waar laat ik verf en ontvetter?
In een dichte kast, uit de buurt van de plek waar je slijpt of last, en niet naast de cv-ketel of een andere warmtebron. Kijk op de verpakking wat de fabrikant over bewaren zegt.




