Welke soorten je tegenkomt
Wie ooit een carter heeft laten leeglopen in een te kleine bak, weet hoe snel een plas olie zich over de vloer verspreidt. Een olie opvangbak voorkomt dat. Onder die naam vind je drie dingen die verschillend werken.
Het eerste is het opvangsysteem: een tank op wielen met een grote trechter erboven. Je rijdt hem onder de auto, draait de aftapplug los en de olie loopt via de trechter de tank in. Daarna rijd je de hele tank naar de plek waar je hem leegmaakt. Het tweede is de afzuiger. Die zuigt de olie met onderdruk uit het carter, meestal via de peilstokbuis. Veel opvangsystemen kunnen allebei: aftappen via de trechter en afzuigen via een sonde. Het derde is de opvangbak voor vaten: een lage, brede bak waar je één of meer olievaten op zet. Lekt er iets uit een kraan of een vat, dan blijft het in de bak.
Wil je alleen een platte bak onder de auto schuiven, dan zoek je eigenlijk een olie lekbak. Die is kleiner en heeft geen wielen of tank.
Waar je op let bij een opvangsysteem
Begin bij de inhoud. Een grote tank vul je niet met één verversbeurt. Je kunt dus een paar auto’s achter elkaar doen voordat je hem leegmaakt. Voor thuis is een kleinere tank vaak handiger, omdat je hem dan ook leeg krijgt zonder hulp. Denk eraan dat olie zwaar is, ook al rijdt de tank op wielen.
De hoogte hangt af van waar de auto staat. Op een hefbrug wil je een trechter die je ver omhoog kunt schuiven, tot vlak onder het carter. Zo spat er niets naast. Staat de auto op de vloer of op oprijbokken, dan is er weinig ruimte onder de dorpel. Daar heb je een extra lage uitvoering voor nodig, waarvan de trechter onder een auto past die maar een paar handbreedtes omhoog staat. Meet die ruimte even op voordat je kiest.
Vraag je ook af hoe je de tank leegmaakt. Veel systemen maak je leeg met perslucht: je zet een lage druk op de tank en de olie loopt via een slang naar buiten. Daarvoor heb je een compressor nodig. In de specificaties staat welke werkdruk de tank aankan; ga daar niet overheen. Een peilglas laat zien hoe vol de tank is, zodat je niet tot over de rand doorgaat.
Afzuigen of aftappen
Een afzuiger werkt via de peilstokbuis. Je hoeft dus niet onder de auto en de aftapplug blijft dicht. Dat scheelt werk, en je hoeft geen nieuwe pakkingring te zetten. Bij sommige motoren zit de oliefilter bovenop, en dan doe je de hele verversbeurt van bovenaf.
Daar staat tegenover dat afzuigen niet bij elke motor even goed werkt. De sonde moet tot de bodem van het carter komen, en dat lukt niet altijd. Kijk in het werkplaatshandboek van je auto of afzuigen daar een gebruikelijke methode is. Twijfel je, tap dan af. Warme olie loopt in beide gevallen beter dan koude, dus laat de motor eerst even draaien.
Afzuigers op perslucht vragen een compressor die genoeg lucht levert. In de specificaties staat het luchtverbruik per minuut; leg dat naast wat je compressor kan leveren. Met een kleine compressor duurt het wat langer en slaat hij vaker aan.
Opvangbak voor olievaten
Staan er in je werkplaats vaten olie, koelvloeistof of andere vloeistoffen, dan zet je die op een opvangbak. Lekt de kraan van een vat, of valt er een vat om, dan blijft de vloeistof in de bak. Je kiest de bak op het aantal vaten dat je wilt neerzetten en op wat hij kan opvangen; die inhoud staat in de specificaties.
Voor bedrijven die olie of andere bodembedreigende vloeistoffen in vaten opslaan, noemt het Informatiepunt Leefomgeving een maat voor de lekbak: minstens 110 procent van het grootste vat, en minstens 10 procent van alles wat erop staat. Er mag ook geen regenwater of gelekte olie in blijven staan. Wat er voor jouw werkplaats precies geldt, vraag je na bij je gemeente of omgevingsdienst.
Lees in de omschrijving voor welke vloeistoffen de bak bedoeld is. Is hij gemaakt voor olie en andere niet-corrosieve vloeistoffen, dan horen zuren en loog er niet in. Zet je vaten erop met een olievatpomp, dan valt een druppel bij het afpompen ook in de bak.
Voor wie welke opvangbak past
Ververs je één of twee keer per jaar de olie van je eigen auto? Dan zouden wij geen opvangsysteem kopen. Een lekbak met een schenktuit is genoeg, en die neemt weinig ruimte in. Werk je wat vaker aan auto’s, of ook aan die van familie en vrienden, dan wordt een verrijdbaar systeem al snel prettig. Je hoeft niet na elke beurt met een open bak te lopen.
In een werkplaats met een hefbrug is een opvangsysteem gewoon standaard. Daar loont een tank met trechter op een hoog statief, en een afzuigfunctie erbij als je regelmatig motoren hebt waar dat goed werkt.
Afgewerkte olie inleveren
Een volle tank moet ergens heen, en dat is niet het riool of de restafvalbak. De Afvalscheidingswijzer van Milieu Centraal verwijst voor brandstof en olie naar de milieustraat. Kijk bij je gemeente wat die aanneemt en of het iets kost. Lever de olie in een vat of jerrycan die goed dichtgaat, met erop wat erin zit. Koelvloeistof en remvloeistof vang je apart op en lever je apart in.
Veelgestelde vragen
Olie uit de tank in een jerrycan pompen?
Bij veel systemen kan dat via een aftapslang. Met perslucht duw je de olie zo de jerrycan in. Zet de jerrycan wel op de grond in een lekbak, voor het geval de slang losschiet.
Hoe maak ik een opvangbak schoon?
Laat hem eerst goed uitlekken. Restjes olie veeg je weg met poetsdoeken. Die doeken zitten vol olie, dus vraag bij de milieustraat waar ze heen moeten.
Wat doe ik met de oude oliefilter?
Laat hem uitlekken boven de opvangbak. Daarna lever je hem in bij de milieustraat. Kijk bij je gemeente hoe ze hem willen ontvangen.





